Matematik
Temel Bilimler · Lisansüstü Programlar
Matematik Anabilim Dalı
Tezli Yüksek Lisans · Türkçe Doktora · Türkçe Tezli Yüksek Lisans · İngilizce Doktora · İngilizce1993
Tezli Yüksek Lisans
açılış yılı
1995
Doktora
açılış yılı
2013
Tezli Yüksek Lisans (İngilizce)
açılış yılı
2013
Doktora (İngilizce)
açılış yılı
Programın Amacı
Matematik yüksek lisans programımızın temel amacı, öğrencilere ileri düzeyde matematiksel bilgi ve beceriler kazandırmak, onların analitik düşünme yeteneklerini geliştirmek ve belirli bir matematiksel alanda uzmanlaşmalarını sağlamaktır. Programımız, öğrencilere hem teorik hem de uygulamalı matematikte derinlemesine bir anlayış sunar ve genellikle araştırma, eğitim veya endüstride kariyer yapmak isteyenler için bir temel oluşturur. Ayrıca, matematik yüksek lisansı, doktora çalışmaları için de gerekli bir adım olabilir. Programımızın hedefleri arasında bağımsız araştırma yapabilme yeteneği kazandırmak, bilimsel makale yazma ve sunma becerilerini geliştirmek de bulunur.
Matematik doktora programımızın temel amacı, öğrencilere seçtikleri alanda bağımsız araştırma yapabilme, yeni bilgi üretebilme ve bu bilgiyi bilim dünyasına katkı sağlayacak şekilde sunabilme yeteneği kazandırmaktır. Doktora sürecinde öğrenciler, alanlarında derinlemesine uzmanlık geliştirir, özgün araştırma yaparak yeni bulgular ortaya koyar ve bu bulguları akademik yayınlar, tezler veya konferans sunumları yoluyla paylaşır. Programımızın amacı aynı zamanda, öğrencilere kritik düşünme, problem çözme, ileri düzeyde analiz yapma ve teorik bilgiyi uygulamaya dönüştürebilme yeteneklerini kazandırmaktır. Doktora derecesi genellikle akademik kariyer hedefleyenler için gereklidir, ancak aynı zamanda endüstri, hükümet veya diğer profesyonel alanlarda da uzmanlık gerektiren pozisyonlara ulaşmada önemli bir adım olabilir.
Programın Kapsamı
Matematik yüksek lisans programımızın kapsamı, öğrencilere hem teorik hem de uygulamalı matematikte ileri düzey bilgi ve beceriler kazandırmayı hedefleyen çeşitli dersleri, projeleri ve araştırma faaliyetlerini içerir.
Programımız genellikle aşağıdaki unsurları kapsar:
1. Temel ve İleri Düzey Dersler
- Cebir: Grup teorisi, halkalar, cisimler ve modüller gibi konuları içerebilir.
- Analiz: Reel analiz, kompleks analiz, fonksiyonel analiz gibi alanları kapsar.
- Geometri: Diferansiyel geometri, Kompleks Manifoldlar, Altmanifoldlar, Eğriler ve Yüzeyler Teorisi gibi konuları içerebilir.
- Topoloji: Cebirsel topoloji, Yapısal ve Algoritmik Çizgeler Teorisi, Topolojik Kombinatorik gibi dersleri içerir.
- Uygulamalı Matematik: Kısmi diferansiyel denklemler, sayısal analiz, optimizasyon gibi uygulamaya yönelik konuları içerir.
2. Seçmeli Dersler
Öğrencilerin ilgi alanlarına göre seçebileceği, olasılık teorisi, istatistik, matematiksel modelleme, oyun teorisi, kriptografi, finansal matematik gibi konuları içeren derslerdir.
3. Araştırma Projesi veya Tez
Programın önemli bir parçası olan bu aşama, öğrencilerin belirli bir matematiksel problem üzerinde bağımsız araştırma yapmasını ve sonuçlarını bir tez veya proje raporu şeklinde sunmasını gerektirir.
4. Seminerler ve Çalıştaylar
Öğrencilerin kendi araştırmalarını sunmaları, diğer araştırmacıların çalışmalarını dinlemeleri ve bilimsel tartışmalara katılmaları beklenir.
5. Akademik Yazım ve Sunum Becerileri
Bilimsel makale yazma, tez hazırlama ve konferans sunumu yapma gibi akademik iletişim becerilerinin geliştirilmesi. Matematik yüksek lisans programımız, öğrencilere belirli bir alanda uzmanlaşma imkânı sunarken, aynı zamanda geniş bir matematiksel altyapı sağlayarak farklı alanlarda da esneklik kazandırır. Matematik doktora programımız, öğrencilere ileri düzeyde teorik ve uygulamalı matematik bilgisi kazandırmayı ve onları bağımsız araştırma yapabilecek yetkinliğe ulaştırmayı hedefleyen kapsamlı bir eğitim sürecidir.
Programımızın kapsamı şu unsurları içerir:
1. İleri Düzey Dersler ve Seminerler
- Doktora öğrencileri, yüksek lisans düzeyinde alınan derslerin ötesine geçerek, daha spesifik ve ileri düzey konuları kapsayan dersler alır. Bu dersler, öğrencinin araştırma yapmayı planladığı alana yönelik olabilir.
- Seminerler, öğrencilerin araştırma yöntemleri, yeni gelişmeler ve literatürdeki önemli çalışmalar hakkında bilgi sahibi olmalarını sağlar. Öğrenciler genellikle kendi araştırma konuları üzerinde sunumlar yaparlar.
2. Alan Yeterlilik Sınavı
- Doktora programımız, öğrencilerin matematiksel bilgi birikimini ve araştırma yapma yeteneğini değerlendiren bir yeterlilik sınavı içerir. Bu sınav, öğrencilerin doktora tezine başlamadan önce, seçtikleri alanda yeterli düzeyde bilgiye sahip olduklarını kanıtlamalarını sağlar.
3. Araştırma ve Tez Çalışması
- Programımızın en önemli kısmı, öğrencilerin belirli bir matematiksel problem veya teori üzerinde özgün ve yenilikçi bir araştırma yapmasıdır. Bu araştırma genellikle birkaç yıl süren bir süreçtir ve öğrencilerin danışmanlarıyla yakın işbirliği içinde yürütülür.
- Araştırmanın sonucunda öğrenci, önemli bir bilimsel katkı içeren bir doktora tezi yazar. Bu tez, jüri üyeleri önünde savunulur.
4. Bilimsel Yayınlar ve Konferans Katılımları
- Doktora öğrencileri, araştırmalarını ulusal ve uluslararası dergilerde yayımlayarak akademik topluluğa sunar. Ayrıca, ulusal ve uluslararası konferanslara katılarak araştırmalarını sunar ve alanındaki diğer bilim insanlarıyla iletişim kurar.
5. Özelleşme ve Disiplinler arası Çalışmalar
- Matematik doktora programımızın genellikle belirli bir alanda (örneğin, cebir, analiz, topoloji, olasılık teorisi) derinlemesine uzmanlaşma sağlar. Ayrıca, öğrenciler başka bilim dallarıyla (örneğin, fizik, ekonomi, bilgisayar mühendisliği) entegre çalışmalar yaparak disiplinler arası araştırmalara da yönelebilir.
Matematik doktora programımızın, öğrencilere geniş ve derin bir matematiksel bilgi temeli sağlamakla birlikte, onları araştırma dünyasında bağımsız ve yenilikçi bir şekilde çalışmaya hazırlamayı amaçlar. Programımızın sonunda, öğrencilerin seçtikleri alanda uluslararası düzeyde tanınan bir uzman olmaları hedeflenir
Programın Açılma Gerekçesi
Lisans düzeyinde edinilen matematik bilgisini cebir, analiz, geometri ve uygulamalı matematik gibi alanlarda derinleştirmek ve öğrencilere araştırma, problem çözme ve matematiksel modelleme becerileri kazandırmak, programın açılmasının temel gerekçesidir. İleri matematik bilgisinin akademinin yanı sıra finans, yazılım, veri bilimi, kriptografi ve istatistik gibi alanlarda giderek daha çok aranması, programın önemini artırmaktadır. Doktora programı, özgün araştırmalarla bilime katkı sunacak ve matematiği farklı disiplinlerle buluşturabilecek bilim insanları yetiştirmeyi hedeflemektedir.
Mezunların Çalışabileceği Alanlar
Matematik yüksek lisans ve doktora programlarımızdan mezun olan bireyler, akademik dünyada ve çeşitli endüstrilerde geniş bir yelpazede kariyer fırsatlarına sahiptir. Bu mezunlar, sahip oldukları derinlemesine matematiksel bilgi ve yetkinlikler sayesinde farklı alanlarda çalışabilirler.
Matematik Yüksek Lisans Mezunları Akademik ve Araştırma Odaklı Çalışmalar
1. Araştırma Görevlisi veya Öğretim Görevlisi
2. Araştırma ve Geliştirme (Ar-Ge)
- Özellikle teknoloji, mühendislik, finans ve sağlık gibi sektörlerde Ar-Ge pozisyonlarında çalışabilirler. Burada, matematiksel modelleme, veri analizi, optimizasyon ve simülasyon gibi becerilerini kullanarak yenilikçi çözümler geliştirebilirler.
3. Veri Bilimi ve Analitik
- Büyük veri analizi, makine öğrenimi ve yapay zekâ gibi alanlarda çalışarak, veri bilimi ekiplerinde yer alabilirler. Bankacılık, sigorta, telekomünikasyon gibi sektörlerde veri analisti veya veri bilimci olarak görev alabilirler.
Endüstri ve Uygulamalı Matematik
1. Finansal Analist veya Aktüer
- Finansal kurumlar, sigorta şirketleri ve danışmanlık firmalarında finansal modelleme, risk analizi ve portföy yönetimi gibi görevlerde çalışabilirler. Matematik yüksek lisansı, aktüerlik sınavlarına hazırlık için de güçlü bir temel sağlar.
2. Yazılım Geliştirme ve Teknoloji
- Matematiksel algoritmaların geliştirilmesi, kriptografi, optimizasyon yazılımları gibi alanlarda çalışarak, yazılım mühendisliği ve teknolojik çözümler geliştirme alanlarında yer alabilirler.
3. Mühendislik ve Danışmanlık
- Enerji, inşaat, ulaşım gibi mühendislik alanlarında matematiksel modelleme ve analiz yaparak mühendislik projelerinde danışmanlık yapabilirler.
Eğitim ve Yayıncılık
1. Eğitim ve Öğretim
- Liselerde veya özel eğitim kurumlarında matematik öğretmeni olarak çalışabilirler. Ayrıca, matematikle ilgili kitaplar yazabilir veya eğitim materyalleri geliştirebilirler.
2. Bilimsel Yayıncılık ve Editörlük
- Matematikle ilgili dergilerde editörlük veya bilimsel yayıncılık alanında çalışabilirler.
Matematik Doktora Mezunları Akademik ve Araştırma Odaklı Çalışmalar
1. Üniversite Öğretim Üyesi
- Üniversitelerde akademisyen olarak görev yapabilir, lisansüstü öğrencilere dersler verebilir ve doktora danışmanlığı yapabilirler. Akademik kariyerlerinde kendi araştırma gruplarını kurarak, matematiksel araştırmalara liderlik edebilirler.
2. Araştırmacı veya Bilim İnsanı
- Araştırma enstitüleri, devlet araştırma laboratuvarları veya özel sektörde ileri düzey araştırma projelerinde liderlik edebilirler. Matematiksel araştırmaların yanı sıra, disiplinler arası projelerde de yer alabilirler.
Endüstri ve Uygulamalı Matematik
1. Veri Bilimi Liderliği
- Büyük veri ve yapay zeka projelerinde liderlik yaparak, veri bilimi ekiplerini yönetebilir ve stratejik karar süreçlerinde kritik roller üstlenebilirler.
2. Finans ve Ekonomi
- Finansal kurumlarda, özellikle karmaşık finansal ürünlerin matematiksel modellemesi, risk analizi ve algoritmik ticaret gibi alanlarda liderlik yapabilirler. Bankalar ve yatırım şirketlerinde üst düzey pozisyonlara ulaşabilirler.
3. Yüksek Teknoloji ve Mühendislik
- İleri teknoloji firmalarında, kriptografi, optimizasyon, yapay zeka ve algoritma geliştirme gibi alanlarda çalışarak, yenilikçi teknolojilerin geliştirilmesinde liderlik edebilirler.
Disiplinler arası Çalışmalar ve Uygulamalar
1. Bilimsel ve Teknolojik Araştırmalar
- Fizik, biyoloji, bilgisayar bilimi gibi diğer disiplinlerle ortak projelerde çalışarak, matematiğin farklı bilim dallarına uygulanmasına katkıda bulunabilirler.
2. Patent ve Fikri Mülkiyet Danışmanlığı
- Matematiksel yenilikler ve algoritmalar üzerine patent başvuruları ve fikri mülkiyet hakları konusunda danışmanlık yapabilirler.
Özel Sektör ve Girişimcilik
- Özel şirketlerde yeni teknolojiler geliştirme, veri analitiği ve yazılım ürünleri yaratma.
Yayıncılık ve Medya
- Bilimsel dergilerde editörlük, bilim yazarlığı ve medyada bilimsel danışmanlık.
Matematik yüksek lisans ve doktora mezunları, sahip oldukları kapsamlı matematiksel bilgi, analitik düşünme yeteneği ve problem çözme becerileri sayesinde, çok çeşitli sektörlerde başarılı kariyerler yapabilirler. Hem akademik dünyada hem de endüstriyel alanlarda önemli pozisyonlarda yer alabilirler.
Programlar
| Program | Eğitim Dili | Açılış Tarihi |
|---|---|---|
| Tezli Yüksek Lisans | Türkçe | 27.07.1993 |
| Doktora | Türkçe | 13.02.1995 |
| Tezli Yüksek Lisans | İngilizce | 26.03.2013 |
| Doktora | İngilizce | 26.03.2013 |
Ön Değerlendirme Koşulları
| Koşul | Tezli Yüksek Lisans | Doktora |
|---|---|---|
| ALES Puanı (Sayısal) | ≥ 55 | ≥ 55 |
| Yabancı Dil Puanı | Varsa anabilim dalının belirlediği dil şartı | ≥ 55 (varsa anabilim dalının belirlediği puan) |
| İngilizce programlar için yabancı dil puanı | ≥ 55 (İngilizce; varsa programa özel puan) | ≥ 55 (İngilizce; varsa programa özel puan) |
Yönerge değişikliği: Senatonun 20.05.2026 tarihli ve 664/5 sayılı kararıyla, tezli yüksek lisans programlarına başvurularda yabancı dil yeterliliğinin anabilim dalı başkanlığının teklifi, Enstitü Kurulunun görüşü ve Senatonun onayı ile belirlenmesi esası getirilmiştir. Adayın, anabilim dalının belirlediği dil şartını YÖK tarafından kabul edilen merkezi yabancı dil sınavları veya eşdeğerliği kabul edilen uluslararası sınavlardan sağlaması gerekir.
Puan geçerlilik süreleri: ALES ve yabancı dil sınavı (YÖKDİL, YDS, e-YDS ve YÖK tarafından eşdeğerliği kabul edilen sınavlar) sonuçları, açıklandıkları tarihten itibaren 5 yıl geçerlidir. Uluslararası sınavların ALES eşdeğerliği Senato tarafından kabul edilen dönüşüm tablosuyla belirlenir.
Sıralama Puanının Hesaplanması
Mülakat öncesi ön değerlendirme puanı; ALES puanının %50’si, mezuniyet not ortalamasının %40’ı ve yabancı dil puanının %10’u ile hesaplanır. Bilimsel değerlendirme ve/veya mülakat sınavına, programın ilan edilen kontenjanının en fazla üç katı kadar aday çağrılır.
Bilimsel değerlendirme ve/veya mülakat sınavına giren adayın başarı puanı aşağıdaki ağırlıklarla hesaplanır:
Tezli YL başarı notu
≥ 60
Doktora başarı notu
≥ 65
Puan eşitliği durumunda ALES puanı yüksek olan aday kayıt hakkı kazanır. Bilimsel değerlendirme ve/veya mülakat sınavına katılmayan adayların başvurusu geçersiz sayılır; bu sınavın mazeret sınavı yapılmaz.
Yabancı Uyruklu Adaylar
- ALES puanı en az 55 olmalıdır; eşdeğerliği bulunan GRE, GMAT vb. uluslararası sınavlar kabul edilir.
- Başarı puanı; mezuniyet not ortalamasının %50’si, ALES puanının %25’i ve yabancı dil puanının %25’i ile hesaplanır. Bilimsel değerlendirme ve/veya mülakat sınavı yapılmaz.
- Türkçe Dil Yeterlilik Belgesi başvuruda istenmez. Ancak Türkçe programlara kayıt yaptıran öğrencilerin eğitime başlayabilmesi için en az C1 düzeyinde SDÜ TÖMER veya Yunus Emre Enstitüsü belgesini en geç iki yarıyıl içinde enstitüye sunması gerekir.
- Yurt dışındaki bir yükseköğretim kurumundan mezun olan adaylardan YÖK’ten alınmış Tanıma Belgesi istenir.
Kontenjanlar her dönem ilgili mevzuat çerçevesinde, anabilim dalı başkanlıklarının önerileri doğrultusunda enstitü bünyesinde yürütülen çalışmalar ve yazışmalar sonucunda belirlenir. Mezun olunması gereken lisans ve yüksek lisans programları, kontenjanlar ve başvuru tarihleri her dönem enstitünün internet sayfasında yayımlanan başvuru duyurusunda ilan edilir.
Tezli Yüksek Lisans
- Her öğrenciye anabilim dalı kurulunun önerisi ve Enstitü Yönetim Kurulu onayıyla, kayıt yaptırdığı yarıyıl başlamadan önce bir tez danışmanı atanır.
- Tez aşamasına geçebilmek için anabilim dalının öngördüğü zorunlu ve seçmeli derslerin yanı sıra zorunlu seminer ve seçilmesi hâlinde uzmanlık alan dersi ile birlikte toplam en az 60 AKTS kredilik dersten başarılı olmak gerekir.
- Seminer dersi ders aşamasında alınır ve akademik takvimde belirtilen tarihlerde sözlü olarak sunulur.
- Tez önerisi, kredili dersler ve seminer tamamlandıktan sonra en geç bir sonraki dönemin ders ekleme-bırakma süresi sonuna kadar teslim edilir ve Enstitü Yönetim Kurulu kararıyla kesinleşir.
- Öğrenci, tez konusunun kesinleştiği yarıyıl dâhil en az iki yarıyıl tez çalışması yapmak koşuluyla en erken üç yarıyılda mezun olabilir.
- Mezuniyet için tezden veya ilgili bilim alanından üretilmiş bir bilimsel çalışmanın (hakemli etkinlikte sunulup bildiri kitapçığında basılmış bildiri, hakemli dergide makale, başarıyla tamamlanmış hakemli proje, patent/faydalı model/endüstriyel tasarım vb.) yönergede belirtilen şartlardan en az birini sağlaması gerekir.
Doktora
- Yeterlik aşamasına geçebilmek için zorunlu seminer ve seçilmesi hâlinde uzmanlık alan dersi ile birlikte en az 60 AKTS kredilik dersten başarılı olmak gerekir.
- Doktora öğrencisi biri ders, biri tez aşamasında olmak üzere iki seminer dersi alır.
- Doktora yeterlik sınavı yazılı ve sözlü olarak iki bölüm hâlinde yapılır; sınav, görev süresi iki yıl olan beş kişilik Doktora Yeterlik Komitesi tarafından düzenlenir.
- Yeterlik sınavında başarılı olan öğrenci için bir ay içinde üç öğretim üyesinden oluşan tez izleme komitesi oluşturulur; öğrenci tez önerisini yeterlik sınavını izleyen altı ay içinde bu komite önünde savunur.
- Tez önerisi kabul edilen öğrenci için tez izleme komitesi Ocak-Haziran ve Temmuz-Aralık dönemlerinde olmak üzere yılda iki kez toplanır.
- Mezuniyet için tez danışmanıyla birlikte tezden üretilmiş bir bilimsel çalışmanın (hakemli dergide yayımlanmış veya yayına kabul edilmiş makale, kabul edilmiş patent/faydalı model/endüstriyel tasarım vb.) yönergede belirtilen şartlardan en az birini sağlaması gerekir.
Bu bölümdeki bilgiler tüm anabilim dalları için ortak olup Süleyman Demirel Üniversitesi Lisansüstü Eğitim ve Öğretim Yönergesi hükümlerine dayanmaktadır. Ayrıntılar ve güncel hükümler için yönergenin kendisi esas alınmalıdır.
Anabilim Dalı Başkanı
Prof. Dr. Suna SALTAN
Akademik Personelin Çalışma Alanları
Cebir
Grup teorisi Halkalar Cisimler ModüllerAnaliz
Reel analiz Kompleks analiz Fonksiyonel analizGeometri
Diferansiyel geometri Kompleks manifoldlar Altmanifoldlar Eğriler ve yüzeyler teorisiTopoloji
Cebirsel topoloji Yapısal ve algoritmik çizgeler teorisi Topolojik kombinatorikUygulamalı Matematik
Kısmi diferansiyel denklemler Sayısal analiz OptimizasyonProgramlarda yer alan derslerin içerik, kredi ve AKTS bilgilerine Bologna Ders Bilgi Paketi üzerinden ulaşılabilmektedir.
Anabilim dalında tamamlanan yüksek lisans ve doktora tezlerinin listesine, tez adı, yazar ve danışman bilgileriyle birlikte Süleyman Demirel Üniversitesi Akademik Arşiv Sistemi üzerinden ulaşılabilir.
Tezlerin tam metinlerine YÖK Ulusal Tez Merkezi üzerinden erişilebilir. Detaylı aramada Üniversite: Süleyman Demirel Üniversitesi, Enstitü: Fen Bilimleri Enstitüsü ve Ana Bilim Dalı: Matematik seçilerek anabilim dalına ait tezler listelenebilir.
Anabilim Dalı İletişim Bilgileri: muhendislik.sdu.edu.tr/matematik
Son güncelleme: 06.11.2026